فتو علوم

علمی و آموزشی

فتو علوم

علمی و آموزشی

مغز انسان


در مغز انسان میلیونها سلول عصبی وجود دارد

 که هر یک هزاران اتصال با سلولهای دیگر دارد،

 و به رغم پیچیدگی و محدود بودن به

 لحاظ حجمی، شاهراه ذهن و فکر است

دستگاه عصبی مرکزی 

قسمتی از دستگاه عصبی است

 که در درون محفظه‌ای استخوانی 

به نام استخوان جمجمه 

و ستون فقرات قرار گرفته است

 و شامل مغز و نخاع می‌باشد.

از نظر ساختمانی در

سیستم اعصاب مرکزی 

دو قسمت به نامهای

 ماده سفید و ماده خاکستری قابل تشخیص میباشد.

 مغز شامل قسمتهای متنوعی است که هر کدام

 از آنها در عین حال که با یکدیگر در ارتباط هستند 

کارهای متفاوتی را انجام میدهند. 

مغز انسان در میان تمامی موجودات زنده 

به معنای واقعی، منحصر به فرد است.

 با این حساب، اگرچه مغز انسان، 

بزرگ ترین مغز در بین موجودات زنده نیست

 اما این واحد به انسان اجازه سخن گفتن،

 تصور کردن و حل مسئله را می دهد.

برای مثال، به صورت تیتر وار میتوان 

چندین مورد که تحت کنترل مغز هستند را مثال زد:

کنترل دمای بدن، فشار خون، 

ضربان قلب و تنفس را به عهده دارد.

هر ثانیه، هجوم گسترده ای از اطلاعات 

را از طریق حواس پنجگانه دریافت و تحلیل می کند.

راه رفتن، صحبت کردن، ایستادن، نشستن 

و تمامی حالات فیزیکی بدن انسان را کنترل میکند.

به شما اجازه می دهد فکر کنید، 

رویاپردازی کنید، منطق بیاورید 

و احساسات را تجربه کنید.

تمامی این فرآیندها در ساختمانی پیچ در پیچ

 و رازآلود که یک ونیم کیلوگرم در انسان بالغ وزن دارد

 رخ میدهد و دنیای انسان ها بدون آن، 

هیچ تفاوتی با دنیای حیوانات ندارد.

مغز، نخاع و عصب های محیطی،

 سامانه گسترده، پیچیده

 و یکپارچه ای از پردازش اطلاعات 

را پدید آورده اند که

 «سیستم عصبی مرکزی» نامگذاری شده است.

 به طور کلی، این شبکه مسئول تنظیم تمام 

جنبه های خودآگاه و ناخودآگاه زندگی ماست.

ساختار مغز


مغز در داخل استخوان جمجمه 
و نخاع در داخلستون فقرات جای گرفته‌ است. 

سه پرده که در مجموع مننژ نامیده می‌شوند،

 مغز و نخاع را از اطراف محافظت می‌کنند.

  • پرده داخلی :

  •  پرده داخلی چسبیده به مغز و نخاع بوده 

  • و کار تغذیه بافت عصبی  را انجام می‌دهد.

  • پرده میانی :

  •  پرده میانی عنکبوتیه نام دارد

  •  که به پرده خارجی چسبیده 

  • و از پرده داخلی کم و بیش فاصله دارد.

  • پرده خارجی : 

  • از بافت پیوندی محکم تشکیل شده 


  • و به استخوانهای محافظ چسبیده است.


در فاصله بین عنکبوتیه 

و پرده داخلی مایع شفافی قرار گرفته است


 که از ترشحات رگهای خونی است.


 این مایع را مایع مغزی-نخاعی می‌گویند 


و کار آن محافظت از بافت عصبی است. 


مخ


مخ بزرگترین قسمت مغز است 

و دارای دو نیمکره است که توسط

 رشته‌های عصبی محکم و سفید رنگی بهم متصلند

 و ارتباط دو نیمکره نیز از طریق همین

 رشته‌های عصبی صورت می‌گیرد.

 قسمت سطحی مخ ، خاکستری رنگ است 

و قشر مخ نامیده میشود.

 قشر مخ 

در انسان به علت وسعت زیاد خود 

و جای گرفتن در فضای محدود حالت چین خورده دارد.
 
در زیر قشر مخ ماده سفید رنگی وجو دارد که از 

اجتماع رشته‌های عصبی میلین دار تشکیل شده است 

و این رشته همان دنباله‌های نورونهایی هستند 

 در قشر خاکستری با سایر

 قسمتهای دستگاه عصبی  قرار دارند.

علاوه بر قشر مخ چند هسته خاکستری 

در بخش سفید آن وجود دارد

 که مهمترین آنها غده تالاموس و غده هیپوتالاموس است.

 هر قسمت از قشر خاکستری کار ویژه‌ای انجام می‌دهد. 

مراکز مربوط به دریافت و تفسیر اطلاعات رسیده 

از اندامهای حسی مختلف 

مانند چشم وگوش و پوست در این قسمت است.

 قسمتی از قشر خاکستری مرکز حرکات ارادی است.

 مخ مرکز احساسات ، فکر کردن و حافظه است. 

نیمکره چپ مخ حرکات طرف راست 

و نیمکره چپ بدن حرکات طرف 

راست بدن را کنترل میکنند. 

هر نیمکره کارهای ویژه‌ای را نیز انجام میدهد.

نیمکره چپ

در زبان آموزی ،یادگیری ، 

تفکر ریاضی و منطق ، تخصص دارد.

 نیمکره راست

انجام دادن کارهای ظریف 

هنری ، موسیقی را کنترل میکند.

 تالاموسها

مرکز تقویت پیامهای حسی مانند 

چشم ، درد و ترس هستند 

و پیامهای حسی را قبل از اینکه به

 قشر مخ برسند تقویت می‌کنند. 

هیپوتالاموس

مرکز تنظیم اعمال مختلفی از جمله 

گرسنگی ، تشنگی ، خواب 

و بیداری و دمای بدن ااست. 


مخچه 

دومین بخش بزرگ مغز بعد از مخ می باشد

 که در پشت ساقه مغز قرار گرفته است.

ساقه مغز :

بخشی که در قسمت پایینی مغز قرار دارد،

ساقه مغز نامیده می شود

 که از یک سمت به نخاع و از سمت

 دیگر به مخ و مخچه منتهی میشود.

ساقه مغز از  قسمت هایی زیر تشکیل شده است:

مغز میانی

بصل النخاع

پل مغزی


مخچه 

از دو نیمکره و بخشی به نام کرمینه تشکیل شده است.

وظا یف مخچه 


مخچه 

در تنظیم حالت بدن و تعادل نقش دارد. 

اطلاعاتی را از ماهیچه ها، مفصل ها، 

پوست، چشم ها و گوش ها دریافت میکند 

و به آدمی در انجام حرکات دقیق مثل 

چکش زدن روی میخ یا 

راه رفتن روی خط مستقیم کمک میکند.

عواملی که باعث پیری زودرس مغز می‌شوند:

رژیم غذایی پرچرب و پرکالری

زندگی در مجاورت بزرگراه و خیابانهای شلوغ

استرس مزمن

کم خوابی

نشستن طولانی مدت در طول روز

تنبل کردن مغز

دخانیات

مواد مخدر

الکل